Marketing partyzancki: co to jest?
Nie masz budżetu na billboard. Masz za to chodnik, kredę i pomysł, o którym ludzie opowiedzą znajomym.
Co to jest marketing partyzancki
Marketing partyzancki (po angielsku „guerrilla marketing”) to nietypowe, zwykle tanie działania, które zaskakują ludzi w codziennych miejscach i sprawiają, że o marce się mówi. Zamiast dużego budżetu jest pomysł, a zasięg robią ludzie, którzy opowiadają o nim dalej.
Skąd ta nazwa
Termin spopularyzował Jay Conrad Levinson w książce „Guerrilla Marketing” z 1984 roku. Pisał ją dla małych firm, które nie mogą konkurować budżetem z dużymi, więc muszą wygrywać sprytem, czasem i energią, jak oddział partyzancki w starciu z armią.
Przykład z życia firmy
Mała kawiarnia przy uczelni postawiła przed wejściem tablicę z jednym codziennym pytaniem do studentów i obiecała darmowe espresso za najzabawniejszą odpowiedź dopisaną kredą. Zdjęcia tablicy zaczęły krążyć po grupach studenckich, a ludzie przychodzili sprawdzić, co dziś napisano. Koszt: kreda i kilka kaw dziennie.
Jak robić to z głową
- Pomysł musi pasować do marki i być zrozumiały w kilka sekund.
- Nie przekraczaj granic: akcja nie może nikogo narażać, obrażać ani łamać zasad miejsca, w którym ją robisz. Na cudzym terenie zapytaj o zgodę.
- Zaplanuj, co dalej: zdjęcie, hasztag albo powód, żeby ktoś zajrzał do Ciebie. Sam efekt „wow” bez następnego kroku szybko znika.
Marketing partyzancki po angielsku i pochodzenie
Po angielsku to guerrilla marketing. Pojęcie spopularyzował Jay Conrad Levinson w książce „Guerrilla Marketing” z 1984 roku, napisanej z myślą o małych firmach. Zamiast dużego budżetu marketing partyzancki stawia na pomysłowość, zaskoczenie i bezpośredni kontakt z ludźmi w miejscach, gdzie się tego nie spodziewają.
Formy marketingu partyzanckiego
- Akcje w przestrzeni miejskiej: nietypowe naklejki, instalacje, wykorzystanie elementów ulicy, za zgodą zarządcy terenu.
- Ambient: reklama wpisana w otoczenie, na przykład na ławce, schodach albo w windzie.
- Akcje w sieci: zaskakujące filmy, wyzwania, nietypowe odpowiedzi na komentarze.
- Akcje lokalne: nietypowe wydarzenia, wspólne akcje z sąsiednimi firmami.
Pokrewne są newsjacking i działania obliczone na viral.
Przykłady z różnych branż
- Sklep internetowy. Sklep z parasolami w deszczowy dzień rozdaje przy wyjściu z metra jednorazowe peleryny z kodem rabatowym.
- Usługi. Szkoła tańca organizuje krótki, zapowiedziany flash mob na rynku i rozdaje zaproszenia na darmową lekcję.
- Firma B2B. Producent mebli biurowych wystawia na targach krzesło, na którym można przetestować ergonomię, i robi z tego krótkie filmy z odwiedzającymi za ich zgodą.
Jak zaplanować akcję krok po kroku
- Zacznij od jednej prostej myśli, którą akcja ma przekazać.
- Wybierz miejsce i czas, w których jest Twoja grupa docelowa.
- Sprawdź przepisy i uzyskaj zgody: zarządcy terenu, gminy, właściciela budynku.
- Przygotuj sposób pomiaru efektu: kod rabatowy, link z UTM, liczbę zapisów.
- Nagraj akcję i pokaż ją w swoich kanałach.
Najczęstsze błędy
Najczęstszy błąd to akcja bez zgody, na przykład naklejki na cudzym mieniu albo malowanie chodnika, co może skończyć się mandatem i złą prasą. Drugi to pomysł, który przyciąga uwagę, ale nie kojarzy się z marką. Trzeci to akcja, która kogoś obraża albo straszy, co szybko zamienia się w kryzys wizerunkowy.
Granice prawa
Akcja w przestrzeni publicznej może wymagać zgody właściciela terenu, zarządcy drogi albo urzędu. Naklejki na latarniach, malowanie chodników czy rozdawanie ulotek w miejscach zakazanych mogą skończyć się mandatem i złą prasą. Przed akcją sprawdź przepisy lokalne i uzyskaj zgody. Najlepsze akcje partyzanckie są zaskakujące, ale nie wymagają łamania zasad.
Marketing partyzancki w internecie
Partyzanckie działania nie muszą być na ulicy. W sieci to na przykład zaskakujący wpis odpowiadający na aktualne wydarzenie, nietypowa strona błędu 404, zabawna odpowiedź na opinię albo prosta gra na stronie. Koszt jest niewielki, a efekt zależy od pomysłu i trafienia w nastrój odbiorców.
Ryzyko wizerunkowe
Akcja, która ma zaskoczyć, może też zdenerwować. Pomysły oparte na wprowadzaniu ludzi w błąd, straszeniu albo wykorzystywaniu cudzych tragedii zwykle kończą się kryzysem. Przed akcją zapytaj kilka osób spoza firmy, jak odbierają pomysł. Jeśli ktoś mówi „to może kogoś urazić”, zmień koncepcję.
Jak mierzyć efekt
- liczba wzmianek w mediach i sieci,
- wzrost wyszukiwań nazwy firmy po akcji,
- ruch na stronie z kodu QR lub specjalnego adresu,
- liczba zapytań i sprzedaży w czasie akcji i po niej.
Przygotuj pomiar przed akcją, bo potem trudno odtworzyć dane.
Akcja w małym budżecie
Kawiarnia może zostawiać na pobliskich ławkach kubki z napisem „miejsce zarezerwowane na kawę u nas za rogiem”, za zgodą zarządcy terenu. Warsztat może zostawiać przy autach na parkingu zawieszki z przypomnieniem o sezonowej wymianie opon. Pomysł ma być prosty, zrozumiały w sekundę i związany z ofertą.
Pierwszy krok
Wypisz trzy miejsca, gdzie Twoi klienci bywają codziennie, i pomysł na małe zaskoczenie w każdym z nich. Sprawdź, czy potrzebna jest zgoda.
Wyjaśnienie na prostym przykładzie
Uczniowie chcą, żeby cała szkoła przyszła na ich koncert. Nie mają pieniędzy na plakaty, więc rysują kredą na chodniku przed wejściem strzałki z napisem „za 3 dni coś się wydarzy”. Wszyscy o tym mówią.
Marketing partyzancki to właśnie taki tani, pomysłowy sposób na zwrócenie uwagi. Zamiast dużego budżetu liczy się zaskoczenie, miejsce i dobry pomysł. Może to być nietypowa naklejka, akcja na ulicy albo zabawny gest wobec klientów. Trzeba pamiętać o prawie i o tym, żeby nie zniszczyć cudzej własności ani nie zirytować ludzi.
Trudne słowa z tego hasła
- Viral. Treść, którą ludzie sami masowo udostępniają. Zobacz viral.
- Marketing szeptany. Rozmowy klientów o firmie. Zobacz marketing szeptany.
- Newsjacking. Nawiązanie do bieżącego wydarzenia. Zobacz newsjacking.
- Świadomość marki. Ile osób zna i pamięta Twoją firmę. Zobacz świadomość marki.
Ćwiczenie na 15 minut
- Zapisz, gdzie fizycznie bywają Twoi klienci: sklepy, przystanki, wydarzenia.
- Wymyśl trzy tanie pomysły, które zaskoczą ich w jednym z tych miejsc.
- Sprawdź, czy każdy z nich jest legalny i nikomu nie przeszkadza.
- Wybierz jeden i zaplanuj, jak zmierzysz efekt.
Masz tani pomysł na uwagę; jak ludzie mogą potem o nim mówić, opisuje hasło marketing szeptany.
Najczęstsze pytania
Co to jest marketing partyzancki?
Nietypowe, zwykle tanie działania, które zaskakują ludzi w codziennych miejscach i sprawiają, że o marce się mówi.
Kto wymyślił marketing partyzancki?
Termin spopularyzował Jay Conrad Levinson w książce „Guerrilla Marketing” z 1984 roku.
Czy marketing partyzancki jest dla małych firm?
Tak, od początku był pomyślany właśnie dla nich: zamiast budżetu liczy się pomysł, czas i znajomość swojej okolicy.
Co to jest marketing partyzancki?
To niekonwencjonalne, tanie działania marketingowe oparte na pomysłowości i zaskoczeniu, często w przestrzeni publicznej lub w sieci, zamiast dużego budżetu reklamowego.
Kto wymyślił marketing partyzancki?
Pojęcie spopularyzował Jay Conrad Levinson w książce „Guerrilla Marketing” z 1984 roku.
Czy marketing partyzancki jest legalny?
Tak, jeśli akcja ma wymagane zgody i nie narusza cudzego mienia ani przepisów porządkowych. Naklejki czy napisy bez zgody mogą skończyć się mandatem.
Powiązane pojęcia
← Wszystkie pojęcia w słowniku · Zobacz, jak myśleć o marketingu właściciela firmy →